Logo Utrecht University

Coloring Book: Testing Language Comprehension

KleurenSchat

HET NIEUWE OBSERVATIE-INSTRUMENT VOOR WOORDENSCHATONTWIKKELING
Gebaseerd op de Coloring Book-methode
Sinds juni 2020 beschikbaar voor scholen via Boom testonderwijs

KleurenSchat is het nieuwe observatie-instrument waarmee op speelse wijze een inschatting wordt gemaakt van de receptieve woordenschat van kinderen in groep 1 t/m 4. Aan de hand van audio-instructies kleurt het kind digitale kleurplaten in. Deze methode is onderbouwd met een wetenschappelijke methode.

KleurenSchat is primair bedoeld voor leerlingen in groep 1 en 2, maar kan ook worden ingezet voor leerlingen in groep 3 en 4, bijvoorbeeld wanneer er vragen zijn over de taalontwikkeling van de leerling(en). Het is geschikt voor zowel kinderen die Nederlands als moedertaal hebben, als voor kinderen met Nederlands als tweede taal.

 

Tijdens een pilotstudie met 57 kinderen uit groep 1 t/m 6 gaven alle kinderen aan dat ze de KleurenSchat leuker vonden om te doen dan een instrument dat gebaseerd was op de ‘plaatjes kiezen’-methode. Daarnaast bleek KleurenSchat meer betrouwbaar en valide.

Het observatie-instrument is digitaal en kan gebruikt worden op een pc of tablet. KleurenSchat kan meestal zelfstandig door het kind worden gespeeld zodra hij/zij er bekend mee is geworden. Ook leerlingen die nog niet alle kleuren kennen, of leerlingen die kleurenblind zijn, kunnen KleurenSchat maken. In dit geval luidt wel het advies altijd een begeleider te laten meekijken. Een afname duurt ongeveer 10 minuten en bestaat uit 39 testwoorden.

Het kind krijgt één voor één een kleurplaat op het scherm. Er is dan een stem te horen die de situatie beschrijft. Bij onderstaande afbeelding hoort de instructie “de taart is rood”. Het kind klikt dan op datgene waarvan hij/zij denkt dat het een taart is. Dit object wordt meteen rood gekleurd. Dan gaat het kind verder naar de volgende pagina, voor een kleurplaat in een nieuw thema.

Omdat er 7 verschillende versies zijn gemaakt, kan één kind meerdere keren worden geobserveerd
over een bepaalde periode.

Het digitale potlood krijgt steeds automatisch al de gevraagde kleur. Om het kind extra te helpen, is de omlijsting van de kleurplaat ook altijd in de gevraagde kleur weergegeven. Het kind kan ook zelf andere kleuren selecteren, de gum gebruiken als er een foutje is gemaakt, of op het sprekende gezichtje klikken om de instructie opnieuw te horen.

 

Na 39 kleurplaten is het spel klaar. Het kind krijgt, onafhankelijk van de resultaten, altijd te horen dat hij/zij het goed heeft gedaan. De data van het kind komen direct geanonimiseerd op de server en zijn daarna beschikbaar voor de docent of begeleider. Die kan de resultaten van het kind vergelijken met eerdere observatiemomenten. Verder kunnen de resultaten van alle kinderen in een klas onderling met elkaar vergeleken worden.

Niet testen, maar observeren

Kleuters leren elke dag iets nieuws. Voor leraren is het belangrijk om die ontwikkeling te kunnen volgen. Echter, het toetsen van kleuters (in de schoolbanken met opgavenboekje en pen) is sinds zomer 2018 niet meer toegestaan, omdat dit niet past bij spelenderwijs ontwikkelende kinderen. Observaties, gesprekjes en spelletjes zijn zo de nieuwe standaard geworden voor het volgen van de ontwikkeling van kleuters.

 

Zeg het met een kleur!

KleurenSchat wil je hierbij behulpzaam zijn. Het kind speelt een digitaal spelletje, en de docent krijgt direct beschikking over de resultaten. Lees hieronder een opsomming van de vele voordelen van KleurenSchat:

  • KleurenSchat is het enige observatie-instrument dat continu verbeterd wordt. De auteurs nemen feedback van gebruikers erg serieus, zodat de meest betrouwbare en gebruiksvriendelijke test is ontstaan.
  • De gokkans is erg klein, omdat er in één kleurplaat 8-14 mogelijke alternatieven aangeboden worden.
  • Het is moeilijker om een woord goed te raden op basis van associatie: bij het woord “wolkenkrabber” zullen ook wolken, een kerktoren, een flatgebouw en een luchtballon te zien zijn.
  • Alle objecten worden in een thema gepresenteerd, zodat het natuurlijk overkomt. Dit zorgt ook voor minder verwarring bij het kind.
  • Door het spelelement verdwijnt het observatie-element voor het kind naar de achtergrond. Dit voorkomt onderprestatie als gevolg van faalangst.
  • Alle woorden worden gepresenteerd in een volledige zin, in plaats van als losse woorden, zoals gebruikelijk is in andere instrumenten. Het gebruik van een zin zorgt voor een een natuurlijke context.
  • Ook woorden die als losse objecten nauwelijks getekend kunnen worden (“nagel”, “plafond”, “elleboog”), kunnen makkelijk gevraagd worden.
  • Niet alleen het uiteindelijke antwoord wordt gemeten, maar ook de reactiesnelheid en het aantal keren dat het kind zijn/haar keuze wijzigt. Dit geeft extra informatie over het kind: hoeveel tijd is er nodig om na te denken? Hoe zeker is het kind van zichzelf? Vond het kind het moeilijk?
  • KleurenSchat kan, wanneer de begeleider dit verantwoord acht, zelfstandig worden gemaakt door het kind. Meestal kan dit vanaf de tweede keer dat het instrument wordt gebruikt.

Als basis zijn de BAK-, WAK- advieslijsten gebruikt. Dit zijn woordfrequentielijsten die in het basisonderwijs worden gebruikt als richtlijn voor de woordkennis die leerlingen op dit niveau zouden moeten hebben.

Op basis van deze reeds bestaande lijsten zijn 260 woorden geselecteerd voor KleurenSchat. Deze zijn vervolgens verdeeld in 6 moeilijkheidsniveaus. Vervolgens zijn de woordenlijsten en tekeningen aangepast op basis van de binnengekomen resultaten en feedback van kinderen en hun begeleiders. Dit is nog steeds een voortdurend proces.

Meer weten?

  • Klik hier voor informatie gericht aan scholen.
  • Klik hier voor informatie over onderzoek.
  • Klik hier voor veelgestelde vragen over het instrument en het gebruik ervan.

We helpen graag!

  • KleurenSchat wordt uitgegeven door Boom testonderwijs. De medewerkers van de klantenservice staan altijd voor u klaar.
  • U bent ook van harte welkom om via de Universiteit Utrecht contact op te nemen met één van onze eigen medewerkers.