Logo Utrecht University

Coloring Book – testing language comprehension

Onderzoek

Samen maken we KleurenSchat beter

En leren we meer over woordenschatontwikkeling in Nederland

                                                                                                                                           

KleurenSchat is gebaseerd op jarenlang wetenschappelijk onderzoek aan de Universiteit Utrecht. Maar de lancering van KleurenSchat betekent niet dat het onderzoek af is! We willen dit instrument blijven verbeteren en uitbreiden, en een beter beeld krijgen van de woordenschatontwikkeling van Nederlandse kinderen. Hier lees je alles over onze toekomstige plannen, hoe we de data behandelen, en hoe KleurenSchat-gebruikers, leerkrachten, en ouders aan dit onderzoek kunnen bijdragen.

 

Toekomstig onderzoek

Moeilijkheidsniveau van woorden

Momenteel bevat Kleurenschat 260 woorden en 22 kleurplaten. Het woordselectieproces wordt uitgebreid beschreven in de handleiding van KleurenSchat, in sectie 5.1. De geselecteerde woorden zijn verdeeld in 6 moeilijkheidscategorieën die deels gebaseerd zijn op de BAK en WAK-advieslijsten. Deze advieslijsten worden vaak in scholen gebruikt, maar de vraag is of ze nauwkeurig genoeg zijn. Is het bijvoorbeeld echt zo, dat kinderen eerder ‘trompet’ kennen dan ‘viool’? Wanneer KleurenSchat is gespeeld door een grote groep kinderen, kunnen de moeilijkheidswaarden van alle woorden worden aangepast naar aanleiding van de echte kennis van Nederlandse kinderen. Zo krijgen we een nieuwe, betrouwbaardere advieslijst over de woorden waarvan we kunnen verwachten dat een kind van bijvoorbeeld groep 2 al kent. Sterker nog, deze lijst zou continu geüpdatet worden, zolang kinderen KleurenSchat blijven gebruiken. Dit geeft ook de mogelijkheid om in de toekomst te gaan onderzoeken of sommige woorden nu eerder geleerd worden dan vroeger. Denk aan het woord ‘filmen’: vroeger werd dit woord pas in groep 7 geleerd, nu is het al bekend in groep 1.

Verder kunnen we op basis van deze data over het moeilijkheidsniveau van woorden veel andere onderzoeksvragen stellen. Zijn werkwoorden moeilijker dan zelfstandige naamwoorden? Worden ‘binnen woorden’ eerder geleerd dan ‘buiten woorden’?  Zijn er verschillen tussen jongens en meisjes betreft het leren van nieuwe woorden? Deze vragen, en vele andere, kunnen we proberen te beantwoorden met de data die door Kleurenschat verzameld wordt.

 

Tekeningen

In het proces van ontwerpen van onze kleurplaten hebben we al veel advies gekregen van kinderen, leerkrachten, en professionele ontwerpers om te zorgen dat elk item zo duidelijk mogelijk is. Toch kan het blijken, nadat we de resultaten hebben bekeken en feedback van scholen hebben gekregen, dat sommige items aangepast en verbeterd kunnen worden. Als we bij voorbeeld zien dat een bepaald woord een lagere kenniswaarde krijgt dan verwacht, wordt er gekeken of het aan de tekening zou kunnen liggen. Misschien is het plaatje niet duidelijk genoeg, of wordt dat woord nauwelijks gebruikt in de omgeving van de leerling. Het inzicht en advies van leerlingen en leerkrachten speelt een grote rol in het ontwikkelen van een zo goed mogelijke test.

 

Instrument uitbreiden

Op basis van de prestaties van leerlingen en feedback van scholen kan het instrument worden uitgebreid. Als er bijvoorbeeld te weinig uitdagende woorden zijn, kunnen er meer woorden van een hoger of lager moeilijkheidsniveau worden toegevoegd. Ook kunnen er nieuwe thema’s en tekeningen worden toegevoegd naar aanleiding van de feedback van leerkrachten en leerlingen.

 

Meertalige kinderen                                                                                                   

Eén van de belangrijkste onderzoeksgebieden voor ons is de woordkennis van meertalige kinderen. Het aantal meertalige kinderen in Nederland blijft groeien en er zijn bijna geen scholen in Nederland zonder meertalige kinderen. Wat moeten we verwachten van meertalige kinderen betreft hun woordenschat in het Nederlands? Moeten ze een aangepaste versie van KleurenSchat hebben? Speelt de moedertaal die deze kinderen spreken naast het Nederlands ook een rol? Zijn er bepaalde woorden die voor meertalige kinderen bijzonder moeilijk zijn? Is woordenschat een goede voorspeller van succes op andere gebieden voor deze kinderen?

 

Op al deze vragen proberen we antwoorden te krijgen met ons onderzoek. Naast het analyseren van de resultaten, komen we graag in gesprek met scholen die bereid zijn om te werken aan dit doel: een duidelijker beeld te krijgen van de woordenschatontwikkeling van meertalige kinderen.

 

 

Kinderen met taalproblemen

Woordenschatontwikkeling is ook een belangrijk component bij het vaststellen van een mogelijke leerachterstand. Is KleurenSchat een geschikt observatie-instrument voor bijvoorbeeld leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS), dyslexie, autistische spectrum stoornis (ASS), ADHD, enzovoorts? Heeft KleurenSchat voor- of nadelen in vergelijking met andere instrumenten als het gaat om deze populaties? Ook voor deze onderzoeksvragen komen we graag naar scholen die bereid zijn om samen te werken.

 

Wil uw school meedoen aan wetenschappelijk onderzoek met KleurenSchat? Klik dan [hier] voor meer informatie.

 

 

Hoe gaan we om met data en privacy?                                                                                                                         

De Universiteit Utrecht hanteert strikte richtlijnen wat betreft het verkrijgen en gebruiken van onderzoeksdata en volgt de wetgeving van de Nederlandse AVG en de Europese GDPR. Hier leest u meer over de algemene richtlijnen van de Universiteit Utrecht betreft onderzoeksdata en persoonsgegevens.

Als wij voor onderzoeksdoeleinden extra persoonsgerelateerde gegevens nodig hebben, bijvoorbeeld betreft leerlingen met een bepaalde diagnose (TOS, ASS, etc.) of leerlingen met een specifieke migratie-achtergrond, wordt met de betreffende school overlegd over het delen van gegevens. In sommige gevallen komen wij naar de school toe om het onderzoek uit te voeren.

Als je meer vragen hebt over ons onderzoek, of over het gebruik en de behandeling van KleurenSchat gegevens, schroom dan niet om contact met ons op te nemen.

 

Hoe kunnen scholen bijdragen aan ons onderzoek?

Dit kan op de volgende manieren:

  1. Door KleurenSchat regelmatig te gebruiken.
  2. Door feedback, vragen, commentaar of ideeën met ons te delen. Dat kan door direct contact met ons te nemen, door een bericht achter te laten op deze website, of door deel te nemen aan de KleurenSchat community, waar KleurenSchat gebruikers met ons en met elkaar hun ervaringen en vragen kunnen delen.
  3. Door de school aan te melden om mee te doen aan taalontwikkelingsonderzoek. Dat kan door te mailen naar M.Pinto@uu.nl  of  S.Zuckerman@uu.nl. We nemen dan contact op met scholen die ons gemaild hebben en maken graag een afspraak om alles uit te leggen.